Tenkid hakkinda (Bizim icin guzel bir olcu)

Katılım
13 Mar 2008
#1
Oncelikle hepinize yeniden merhaba... mesguliyetler sebebi ile cok girememistim...
Bizlere faydali olabilecegini dusundugum bir mevzu var:

S— Tenkidi nasıl görüyorsun? Hususan umur-u diniyede..

C— Tenkidin saiki, ya nefretin teşeffisidir veya şefkatin tatminidir. –Dostun veya düşmanın ayıbını görmek gibi.–

Sıhhat ve fesada muhtemel bir şeyde, kabule temayül ve tercih şefkatten; redde temayül ve tercih —vesvese olmazsa— nefretten geldiğine ayardır.
1
Saik-i tenkid, aşk-ı hak ve arzu-yu tenzih-i hakikat olmalı. selef-i salihınin tenkidleri gibi.


1- Dostluk ve rıza nazarı hiçbir ayıbı görmez. Fakat her şeye düşmanca bakan tüm kötülükleri açığa vurur. (Divanü’ş-Şafiî: 120; el-Maverdî, Edebü’d-Dünya ve’d-Dîn: 57)


Sıhhat ve fesada muhtemel bir şeyde, kabule temayül ve tercih şefkatten; redde temayül ve tercih —vesvese olmazsa— nefretten geldiğine ayardır.

Bazan diyesim geliyor bazi arkadaslara:

Neden sıhhata muhtemel yüzlerce durum varken sizler redde yanaşıyorsunuz? demek nefret merkezli bir tenkidiniz var!
 
Katılım
3 Ağu 2008
#2
Ynt: Tenkid hakkinda (Bizim icin guzel bir olcu)

esselam;

bizde tenkid müessesesi yok ki münekkid olsun! yapılan zemmetmek yahut övmek! ikisi arasında muvazene kurulamıyor bir türlü.

Yunus U. Eser' Alıntı:
C� Tenkidin saiki, ya nefretin teşeffisidir veya şefkatin tatminidir. �Dostun veya düşmanın ayıbını görmek gibi.�
dostun da ayıbı görülür düşmanında. hz. Ömer'miydi "yanlış yaptığım zaman ne edersiniz?" diye soran ve "seni eğri kılıçlarımız ile düzeltiriz" cevabını alan.

tenkid; kılıncın ucundaki merhamettir amma bıçak tutmayı bilmeyenin eline kılınç verilirse kellelerin uçması gayet tabii olmaz mı?

fi emanillah...
 
Katılım
13 Mar 2008
#3
Ynt: Tenkid hakkinda (Bizim icin guzel bir olcu)

Mehmed Fethi hocam demis ki:

"Tenkid, -kaf ile- nakd etmek... Yani kotu, bozuk, kalp olani iyi, saglam, hakiki olandan ayristirmak... Mesela on tane yirmi liraligin icinden sahte parayi bulup cikarmak..."

Evet muhterem agabey... Tenkid muhim bisey fakat sizin de ifade ettiginiz gibi tenkidin bir usulu ve bir adabi var (bkz. Tenkid Adabi ve Hakka hurmet). kilic kullanmayi bilmeyenin kilici eline almasi faciaya yol acar.

Hz. Omer ve camideki sahabe efendimiz arasindaki konusmaya ise su zaviyelerden bakmayi unutmak, hakperestligin suistimaline yol acabilir:

1. Hz. Omer'e -Radiyallahu anh- bunu diyen sahabe efendimiz onun riyasetini ve imametini kabul eden biriydi. Islamiyet milletinin HZ. Omer hilafeti altinda birlik oldugunu bilen ve kabul eden biriydi. Buradaki mesele, gucu elinde bulunduranlarin adaletten cikmalarinin kolay olmasi ve bunun ise yine guc ile duzeltilebilmesidir. Yoksa yol arkadasi baska bir sahabeyi ayni metodla duzeltecek degildi ve oyle de olmamistir.

2. Sahabe efendimizin bu sozu tefrikaya yol acabilecek bir zeminde degildi, ve tefrika da olmadi. Amma ki Hz. Omer radiyallahu anh'in ve onun alternatiflerinin ayri ayri destekcileri ve taraftarlari olsaydi, ve bu sahabe de baskalarini destekleyen biri olsaydi, iste o vakit onun o sozu tefrikaya yol acacak, Hz. Omer taraftarlarini da digerlerine karsi bileyecekti ve cok yanlis bir hareket olacakti...

3. Bir de oradaki ifade mutlaktir. Yanlis yapmaktan maksat, ictihad dairesinde degil, seriatin esasinda ve sahsi hayatinda degil, ictimai hayattaki yanlislik meselesidir. Ya degilse teravih namazini cemaatle kildirmaya emreden Hz. Omer Ridvanullahi aleyh, bid'at getiriyorsun diye coktaan egri kilicla hemdem olmustu...

bir sonraki mesajda insaallah meselenin hassasiyetine biraz daha vurgu yapmayi dusunuyorum
 
Katılım
13 Mar 2008
#4
Ynt: Tenkid hakkinda (Bizim icin guzel bir olcu)

Cok guzel bir tesbit daha var:

"Büyük işlerde yalnız kusuru gören cerbezelik ile aldanır veya aldatır. cerbezenin şe'ni, bir seyyieyi sümbüllendirerek hasenata galip etmektir." -munazarat-
Bir harika yer daha:

"Evet, insan hüsn-ü zanna memurdur. İnsan, herkesi kendisinden üstün bilmelidir. Kendisinde bulunan sû-i zan sâikasıyla başkalara teşmil etmesin. Ve başkaların bazı harekâtını, hikmetini bilmediğinden takbih etmesin."


"Hasenâtı seyyiâtına, sevâbı hatâsına tereccüh edenler, mağfiret ve affa müstehaktırlar"
 

Giriş yap